Ik had nooit bedacht dat dit beeld daar zou moeten staan
door Aurelia van der Burght
Sinds kort heeft het Odapark haar beeldencollectie uitgebreid met een sculptuur van Lucas van Blaaderen. In volle glorie staat het stenen beeld majestueus boven op een heuvel, wég reikend onder de beschutting van het gebladerte. Van Blaaderen kan met een gerust hart vertrekken naar zijn nieuwe bestemming, Portugal.
Lege muren, lege kamers, een huis waaruit een leven aan het vertrekken is; eigenlijk is alleen de opkamer nog in gebruik. Wat laat je achter als je weg gaat? En wat besluit je om mee te nemen, als dertig jaar wonen in één vrachtwagen gepakt moet worden? Met net nog één been in Nederland en met zijn hoofd bij het inpakken van huisraad en herinneringen, heb ik een gesprek met beeldend kunstenaar Lucas van Blaaderen. Nu nog wonend en werkend in Kerkwijk bij Zaltbommel, binnen afzienbare tijd geheel en al, vertrokken naar zijn nieuwe onderkomen in Portugal.
Op die valreep heeft het Odapark onlangs een beeld van zijn hand kunnen toevoegen aan haar beeldencollectie. 'Dat kwam voor mij als een geschenk uit de hemel', merkt Van Blaaderen op. 'Ik had nooit bedacht dat dit beeld daar zou moeten staan'. Vijf jaar lang stond zijn sculptuur onopgemerkt bij een galerie, nu heeft het zijn plek gevonden. In volle glorie staat het stenen beeld majestueus boven op een heuvel, wég reikend onder de beschutting van het gebladerte. Een plek waar het de ruimte heeft gekregen om van alle kanten bekeken te worden. Van het bestaan van het Odapark was de kunstenaar uit Kerkwijk niet op de hoogte, totdat een collega hem erop attendeerde. 'Toen ik daar voor het eerst kwam, was het voor mij echt een verrassing, die ruimte en die sfeer maken dat het heel goed aanvoelt. Misschien heeft het iets te maken met het klooster dat hier heeft gestaan. Er gaat een bepaalde rust van uit, die me heel erg bevalt. En', voegt hij er aan toe, 'er is bijna geen beeld in het park dat me echt stoort'. Daarnaast heeft hij grote waardering voor curator Joop Wismans, 'die drijfveer van Joop, je voelt dat dat een soort kracht achter dit alles is. Waarbij je merkt dat er een respect bestaat voor de beeldende kunst'.
Transparant
Loop je langs de zijvleugel van het Theehuis over het pad het bos verder in, dan doemt tussen de bomen het autonome beeld in Belgisch hardsteen van Lucas van Blaaderen op. Van veraf lijkt het een stuurse verticale gesloten zuil met daarbovenop een soort hoekig sluitstuk. Echter, als je verder om de heuvel heen loopt verandert onverwacht die kolos in een open vorm met ijle golvende losse lijnen, en heeft het sluitstuk meer weg van een dubbele flitsende bliksemschicht. 'Die bliksemschicht moet ergens naar toe verdwijnen, uit het kader treden, ' licht de kunstenaar zijn werk toe. 'Maar het laat ook zien wat gewicht doet, hoeveel gewicht zich kan bevinden buiten het draagvlak'. In het beeld is hij zoekende om de materie 'steen' te doorbreken. 'Ik wil dat traditionele en massieve materiaal juist transparant maken, het openbreken zodat je er door heen kan kijken', verduidelijkt Van Blaaderen verder. In een eerder beeld van hem, geplaatst in de openbare ruimte in de buurt van een immense watertoren, is een zelfde benadering van de materie op te merken. De beelden passen in de serie die alles te maken heeft met steen, vliegen, vleugels en Icarus. 'Ik ben vroeger lang bezig geweest me te ontdoen van de experimentele leest waarop mijn opleiding was geschoeid', zegt Van Blaaderen. 'Liever had ik een klassikale en klassieke opleiding gehad'. Was het destijds zijn bedoeling aan de Rietveldacademie te leren schilderen, docenten brachten hem op het pad van het beeldhouwen. Het blijkt voor hem een zoektocht te zijn geweest die acht jaar in beslag heeft genomen. 'In mijn vormgeving ben ik langzaam naar abstracties gegroeid en ben ik in steen gaan werken', aldus Van Blaaderen. 'Daarin heb ik pas leren abstraheren.' Een volgende stap voor hem was het zoeken naar verbindingen met elementen uit de natuur zoals wind, water en lucht.
Schilderen
Zijn stap om naar Portugal te verhuizen komt niet uit de lucht gevallen. 'Nee, dat is al heel lang een wens mij', zegt Lucas van Blaaderen, 'daar ben ik méér thuis dan hier'. Op welke wijze hij zijn leven gaat inrichten is eigenlijk niet 'im Frage'. 'Ik kan niet anders dan werken, daar ben ik mijn hele leven mee bezig geweest', zegt Van Blaaderen. 'De laatste drie jaar heb ik weinig kunnen doen, maar ben nu aan het schilderen en dat bevalt eigenlijk heel goed.' Daarmee is hij terug bij zijn roots en stapt in de voetsporen van zijn grootvader, mede-oprichter van de Bergense School. Verder heeft hij, als hij zich in zijn nieuwe 'home' helemaal heeft geïnstalleerd, plannen te over. 'Ik wil onderzoeken op welke manier ik het materiaal glas kan integreren in mijn werk en onderzoek doen naar wat technisch verder mogelijk is met steen. Kunst blijft een onderdeel van mijn leven, maar het opvoeden van mijn zoon -die gaat ook mee-, doe ik net zo lief.'